ӨСІМДІК ТЕКТІ МАЙЛАР МЕН МАЙ СЫҒЫНДЫЛАРЫНЫҢ САПАСЫН БАҒАЛАУҒА АРНАЛҒАН ФИЗИКА-ХИМИЯЛЫҚ КӨРСЕТКІШТЕРДІ АНЫҚТАУ

Авторлар

  • М.М. Нарманов М.Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан университеті Автор
  • А.У. Абдукаримова М.Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан университеті Автор
  • З.А. Сманова М.Улугбек атындағы Өзбекстан Ұлттық университеті Автор

DOI:

https://doi.org/10.54251/2616-6429.2026.01.0007nu

Кілт сөздер:

Өсімдік майлары, май сығындылары, липидтер, биологиялық белсенді заттар, каротиноидтар, стандарттау, токоферолдар

Аңдатпа

Соңғы жылдары фармацевтикалық өндіріс саласында өсімдік майлары мен майлы экстрактілерге деген сұраныс айтарлықтай артып келеді. Өсімдік бөліктерінен алынатын липидті кешендердің құрамында токоферолдар, каротиноидтар, фитостеролдар, фосфолипидтер және гликолипидтер сияқты құнды биологиялық белсенді қосылыстар теңгерімді түрде кездеседі. Сонымен қатар табиғи липидтер үнемі жаңарып отыратын табиғи шикізат көзі болып табылады.

Осыған байланысты әртүрлі өсімдік майлары мен майлы экстрактілердің сапасын сипаттайтын физика-химиялық көрсеткіштерін анықтау және бағалау мақсатында зерттеу жұмыстары жүргізілді. Зерттеу барысында олардың құрамындағы биологиялық белсенді заттардың мөлшері анықталып, майлардың белсенді компоненттері мен олардың сақтау барысында тұрақтылығы қарастырылды. Сонымен бірге сақтау кезеңінде майлар құрамындағы липидті кешеннің сапалық өзгерістерінің динамикасы зерттелді.

Алынған нәтижелер негізінде өсімдік майлары мен майлы экстрактілердің сақталу мерзіміне қатысты өндірушілер ұсынған көрсеткіштер мен фармакопеялық талаптардың арасындағы айырмашылықтарды ғылыми тұрғыдан негіздеу жұмыстары жүргізілді. Тәжірибе нәтижелері сақтау процесі кезінде майлар мен май қоспаларының липидті кешенінің сапасы біртіндеп төмендейтінін көрсетті.

Автор өмірбаяндары

  • М.М. Нарманов, М.Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан университеті

    х.ғ.к., доцент

  • А.У. Абдукаримова, М.Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан университеті

    студент

  • З.А. Сманова, М.Улугбек атындағы Өзбекстан Ұлттық университеті

    х.ғ.д., профессор

Жүктеулер

Жарияланды

2026-03-20

Журналдың саны

Бөлім

ТЕХНИКАЛЫҚ ҒЫЛЫМДАР